Тибетский язык

Монастырь Ташилунпо́ находится в городе Шигадзе, основан в 1447 году на холме недалеко от центра города.Монастырь Ташилунпо традиционно является резиденцией Панчен ламы, эманации Будды Амтабхи.

Ташилунпо основал Гендун Дубпа, ученик ламы Цонкапы, средства на строительство собирали знатные тибетцы. Монастырь был значительно расширен Четвертым Панчен-ламой Лобсангом Чокьи Гьялцэном. Также именно при Чокьи Гьялцэне Ташилунпо стал местом пребывания Панченов (многие из которых содействовали расширению и укреплению монастыря).
В Ташилунпо находятся ступы с останками Первого Далай-ламы и нескольких Панчен-лам.

Самая большая ступа была возведена в 1666 году для Четвертого Панчен-ламы, при котором монастырь обрёл нынешний облик. Эта одиннадцатиметровая ступа сделана из чистого золота и украшена драгоценными камнями. Немногим уступает по своему великолепию и более поздняя ступа Восьмого Панчен-ламы.

Ташилунпо славится также самой большой в Тибете статуей Будды Майтрей, Будды градущих времен, высотой 26 метров. На её изготовление ушло 279 кг золота, почти столько же серебра, 116 тонн бронзы, более 40 алмазов и 1000 жемчужин.

གདན་ས་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ།

གདན་ས་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ་ནི་གཞིས་རྩེ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ནུབ་ངོས་ཉེ་སྐོར་ཉི་མ་ རིའི་ལྷོ་འདབས་སུ་ཆས་ཤིང་།དེ་ནི་གཙང་ཁུལ་གྱི་དགེ་ལུགས་པའི་དགོན་སྡེ་ཆེ་ཤོས་ཡིན། གདན་ས་དེ་ནི་རྒྱལ་བ་ཙོང་ཁ་པའི་ཞལ་སློབ་ཏཱ་བླ་སྐུ་ཕྲེང་ དངཔོ་རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་གྲུབ་ཀྱིས་སྤྱི་ལོ་༡༤༤༧ལོར་ཐོག་མར་ཕྱག་བཏབ། རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་གྲུབ་ནི་ སྤྱི་ལོ་༡༣༩༡ལོར་གཙང་གི་སྲས་གུར་མེ་ཞེས་པའི་འབྲོག་ཁྱིམ་དུ་འཁྲུངས། སྐུ་གཞོན་ནུའི་དུས་ནས་གསན་བསམ་སློབ་གཉེར་ལ་ སྦྱང་བརྩོན་ཤིན་ཏུ་ཆེ། སྐུ་ནར་སོན་ནས་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་སོགས་རྩ་བའི་བླ་མ་མང་པོ་ལས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་མང་དུ་གསན་ཞིང་རིག་པའི་གནས་བཅུར་མཁས་པའི་ཆོས་ལུགས་ཐད་ཀྱི་གྲགས་ཅན་ མི་སྣར་གྱུར།སྤྱི་ལོ་༡༤༤༧ལོར་ཕྱུག་གཞུང་དར་རྒྱས་པ་དཔོན་བསོད་ནམས་དཔལ་བཟང་གིས་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱར་ཏེ་ས་ཡི་དགེ་བཅུ་སོགས་ཚང་བའི་ས་དཔྱད་དཔྱད་པར་ ཅན་དུ་ལྡན་པའི་གནས་དེར་ བཀྲིས་ལྷུན་ཆོས་སྡེ་འདི་ཉིད་ཐོག་མར་ཕྱག་བཏབ་ནས་སྔ་རྗེས་སུ་ལོ་བཅུ་གཉིས་འགོར། རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པས་ཆོས་སྡེ་འདིའི་ཁྲི་པ་ དང་པོ་མཛད་ནས་༡༩༥༩ ལོ་བར་ཁྱོན་བསྡོམས་ཁྲི་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་འཕོས།

སྤྱི་ལོ་༡༦༠༠ལོར་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་པ་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་ཆོས་སྡེ་ འདི་རྒྱས་སྐྲུན་མཛད་པ་ནས་བཟུང་པན་ཆེན་སྐུ་ཐོག་རིམ་བྱོན་གྱིས་ཉམས་ གསོ་རྒྱས་སྐྲུན་མཛད་ནས་དེང་གི་གཞི་ཁྱོན་འདི་ཙམ་བྱུང་ལ་། གསེར་འོད་ཆེམ་ཆེམ་དུ་འཕྲོ་བའི་ གསེར་ཕིབས་དང་། རྒྱལ་མཚན། གཉྫིར་བཅས་ཀྱི་སྟེང་དུ་མཛེས་པའི་རྣམ་པ་ནི་བརྒྱ་བྱིན་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་ཁང་བཟང་ཕྱོགས་འདིར་འཕོས་པ་ལྟ་བུའི་བརྗིད་ཉམས་དང་ལྡན་ཞིང་། ལྟ་བས་ཆོག་མི་ཤེས་པ་ཞིག་དང་། གཞིས་རྩེ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཡུལ་ལྗོངས་ཀུན་ནས་མཛེས་པའི་རྒྱན་དུ་གྱུར་ཅིང་། གཞིས་རྩེའི་ནུབ་ངོས་ཉི་མ་གདོང་གི་རི་རྒྱུད་ རྒྱབ་རི་གླང་ཆེན་འགྱིངས་པ་དང་འདྲ་བའི་ལྷོ་ འདབས་སུ་རྔམ་བརྗིད་དང་ལྡན་པར་གནས་ཡོད།བཀྲིས་ལྷུན་དགོན་དུ་ཤར་རྩེ་དང་། དཀྱིལ་ཁང་། ཐོས་བསམ་གླིང་། སྔགས་པ་སོགས་གྲྭ་ཚང་བཞི་ཡོད་ཁོངས་ནས་སྔགས་པ་གྲྭ་ཚང་ནི་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་པ་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་དུས་ཕྱིས་ཕྱག་བཏབ་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་སྔར་ཡོད་མི་ཚན་ཉེར་དྲུག་གི་སྟེང་དུ་རྗེ་དིའི་སྐུ་དུས་སུ་གསར་འཕར་མི་ཚན་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་བྱུང་བ་བཅས་བསྡོམས་མི་ཚན་ལྔ་བཅུ་ང་བརྒྱད་ཡོད་པ་དང་། ལྷ་ཁང་གསར་བཞེངས་ཐད་ལི་མ་ལྷ་ཁང་། བཀའ་འགྱུར་ ལྷ་ཁང་། ཡང་རྩེ་ལྷ་ཁང་། མངོན་དགའ་ལྷ་ཁང་། རྒྱ་ནག་ལྷ་ཁང་། རིན་ཆེན་ལྷ་ཁང་། ངུར་སྨྲིག་ལྷ་ཁང་། པཎ་གྲུབལྷ་ཁང་། དགའ་གདོང་ལྷ་ཁང་། བླ་མ་ལྷ་ཁང་། གཡབ་བར་ལི་མ་ལྷ་ཁང་ནུབ་མ། གཡབ་བར་ལི་མ་ལྷ་ཁང་དབུས་མ། གཡབ་བར་ལི་མ་ལྷ་ཁང་ཤར་མ། གཡབ་བར་དངུལ་གདུང་ལྷ་ཁང་སོགས་དང་།གཞན་ཡང་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོས་སྐུ་ཆེན་མོ་གསུམ་དང་།དབྱེན་སྡུམ་མཆོད་རྟེན་ཤར་མ་དང་།བཀག་སྣེ་སྒོ་བཞི་ བཅས་ཀྱང་གསར་བཞེངས་མཛད་པས་དུས་དེ་ནས་བཟུང་ཆོས་སྡེ་འདི་ཉིད་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་ཆོས་བཞུགས་བླ་བྲང་དུ་གྱུར། ཆོས་སྡེ་འདིའི་གྲྭ་གྲངས་ཐད་དར་རྒྱས་ ཆེ་ཤོས་ཀྱི་སྐབས་སུ་སྒྲིག་བཞུགས་དགེ་འདུན་ཞལ་གྲངས་བཞི་སྟོང་ལྷག་ཙམ་ཟིན། དགོན་པ་འདིའི་ འདུ་ཁང་གི་རྒྱ་ཁྱོན་ཀ་བ་བཞི་བཅུ་ཞེ་བརྒྱད་ཡོད་པ་དང་།

དེའི་གཙང་ཁང་དབུས་མར་རྗེ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པས་བལ་བོད་ཀྱི་བཟོ་བོ་བཀུག་ནས་བཞེངས་པའི་གསེར་ཟངས་ཀྱི་ཐུབ་དབང་སྐུ་ཚད་སྤྱི་ཁྲེ་ལྔ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་བཞུགས་ཤིང་། ནང་བཞུགས་སུ་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་རིང་བསྲེལ་དང་།ཙོང་ཁ་པའི་དབུ་སྐྲ། རྗེ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པའི་རྩ་བའི་བླ་མ་ཤེས་རབ་སེང་གེའི་དབུ་ཐོད་བཅས་ཡོད། དེའི་གཡས་ གཡོན་དུ་ཉེ་སྲས་བརྒྱད་ཀྱི་འཇིམ་སྐུ་བཞུགས་པ་དེ་ནི་བཀྲིས་ལྷུན་དགོན་གྱི་རྟེན་གཙོའི་གྲས་ཡིན། དེའི་གཡས་ཀྱི་བྱམས་ཁང་དུ་རྟེན་གཙོ་གསེར་ཟངས་ལས་གྲུབ་པའི་རྒྱལ་ བ་མི་ཕམ་མགོན་པོ་སྐུ་ཚད་སྤྱི་ཁྲེ་བཅུ་གཉིས་དང་ལྡན་པ།ནང་བཞུགས་སུ་རྒྱལ་བ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་མཚོན་པའི་དམ་པ་མང་པོའི་རིང་བསྲེལ་ལྡན་པ་བཞུགས། བྱམས་མགོན་གྱི་ གཞོགས་གཉིས་སུ་རྗེ་དགེ་འདུན་གྲུབ་་པའི་ཕྱག་བཟོའི་སྨན་འཇིམ་གྱི་སྤྱན་རས་གཟིགས་དང་།འཇམ་དབྱངས་བཞེངས་སྐུ་ཐོག་ཚད་མ་གཉིས་བཞུགས། གཡོན་གྱི་སྒྲོལ་ མ་ལྷ་ཁང་ནང་རྟེན་གཙོ་གསེར་ཟངས་ཀྱི་སྒྲོལ་དཀརཡིད་བཞིན་འཁོར་ལོའི་སྣང་བརྙན་སྐུ་ཚད་སྤྱི་ཁྲེ་གསུམ་ལྡན་མ་བཞུགས་ཤིང་། དེའི་ནང་བཞུགས་སུ་སངས་རྒྱས་ བྱང་སེམས་མང་པོའི་རིང་བསྲེལ་དང་། སྒྲོལ་མ་རང་བྱོན་མཐོ་གང་པ་བྱིན་རླབས་ཅན་ཞིག་བཅས་བཞུགས། དགོན་པའི་ནུབ་ངོས་བྱམས་ཁང་ཆེན་མོ་མཐོ་ཚད་སྤྱི་ཁྲེ་སུམ་ ཅུ་ལྷག་ཙམ་བྱས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེར་རྒྱ་ཁྱོན་སྤྱི་ཁྲེ་གྲུ་བཞི་མ་བརྒྱད་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་ལྷག་ཙམ་ཡོད། བྱམས་ཁང་ཆེན་མོའི་ ་རྟེན་གཙོར་གསེར་ཟངས་ཀྱི་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་ མགོན་པོ་སྐུ་ཚད་སྤྱི་ཁྲེ་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་དང་སྐར་མ་བདུན་ཅུ་ལྡན་པ་བཞུགས་ལ་དེའི་ཕྱག་མགོ་གཅིག་པུར་རིང་ཚད་སྤྱི་ཁྲེ་གསུམ་ཙམ་ དང་།ཕྱག་དཔུང་གཡས་གཡོན་ བར་གྱི་ཕྲག་ཞེང་ལ་སྤྱི་ཁྲེ་བཅུ་གཅིག་དང་ཕྱེད་ཙམ་ཟིན། དེའི་དབུ་དཔལ་གྱི་དཀྱིལ་དུ་རིན་ཆེན་རྡོ་རྗེ་ཕ་ལམ་གྱི་ཕྲ་ཚོམ་སྒོ་ང་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། སྐུ་གཟུགས་ཧྲིལ་པོར་ གཡུ་མུ་ཏིག་དང་གཟི་བྱུ་རུ་ལ་སོགས་པའི་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲ་རྒྱན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡོད་ལ་མཐོ་ཁྱད་འཛམ་གླིང་ཡོངས་ན་དཔེ་ཟླ་བཙལ་དུ་མེད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྗེ་བཙུན་བྱམས་ པ་མགོན་པོའི་སྐུ་བཪྙན་འདི་ནི་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་དགུ་པ་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མས་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ཤིང་སྟག་སྤྱི་ལོ་༡༩༡༤ལོར་བཞེངས་མཛད་ཅིང་།བཞེངས་ཡུན་ལོ་བཞི་འགོར་ བ་དང་སྐུ་རྒྱུར་ཟངས་དམར་འདེགས་རྒྱ་སུམ་འབུམ་ཉིས་ཁྲི་ལྷག་ཙམ་སྤྱད་པ་སོགས་གསེར་ཐང་ལ་ཕབ་ན་རྒྱུ་གྲོན་གསེར་རྒྱ་མ་ལྔ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་ལྷག་ཙམ་དུས་ཡུན་ལོ་ གསུམ་ལ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བ་རེད།